Kiểm toán nhà nước Việt Nam - Ấn Độ: Tăng cường chia sẻ kinh nghiệm kiểm toán(sav.gov.vn) - Ngày 6/5, tại trụ sở Cơ quan Tổng Kiểm toán và Kiểm soát Ấn Độ (CAG), New Delhi, Ấn Độ, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung và Phó Tổng Kiểm toán và Kiểm soát Ấn Độ Anand Bohan Bajaj phụ trách lĩnh vực thương mại đã đồng chủ trì buổi làm việc và trao đổi chuyên môn giữa hai cơ quan nhằm chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm trong lĩnh vực kiểm toán.Tham dự buổi làm việc, về phía CAG có: Ông Saurabh Narain - Tổng Giám đốc, bà Swati Pandey - Giám đốc cấp cao, bà Deepna Gokulram - Giám đốc cấp cao, ông Ajay Yeshwant - Giám đốc, ông B.K Mohanty - Giám đốc công nghệ, bà Nazli Shayin - Kiểm toán trưởng cấp cao. Về phía KTNN Việt Nam có Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế Nguyễn Bá Dũng, Vụ trưởng Vụ Chế độ và Kiểm soát chất lượng kiểm toán Nguyễn Lương Thuyết, Kiểm toán trưởng KTNN chuyên ngành II Lê Đình Thăng, Kiểm toán trưởng KTNN chuyên ngành IV Vũ Thanh Hải, Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin Phạm Huy Thông. Mở ra những triển vọng hợp tác mới Tại buổi làm việc, Phó Tổng Kiểm toán và Kiểm soát Ấn Độ Anand Bohan Bajaj vui mừng được đón tiếp Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung và Đoàn công tác của KTNN Việt Nam đến thăm và làm việc với CAG, đồng thời giới thiệu về lịch sử hình thành và phát triển của Cơ quan.   Phó Tổng Kiểm toán và Kiểm soát Ấn Độ Anand Bohan Bajaj (ngồi giữa) trao đổi tại buổi làm việc Ông Anand Bohan Bajaj cho biết, CAG có lịch sử lâu đời từ năm 1860. Tuy nhiên từ năm 1948, khi Ấn Độ bước vào thời kỳ độc lập, CAG mới chính thức được thành lập theo Chương V - Hiến pháp Ấn Độ và hoạt động theo cơ chế mới. Từ năm 1948 đến nay, CAG đã có 15 Tổng Kiểm toán và Kiểm soát, cùng đội ngũ nhân lực quy mô lớn, với tổng số cán bộ khoảng 42.000 người, đáp ứng yêu cầu thực hiện kiểm toán trên phạm vi toàn Liên bang và các bang. Lãnh đạo CAG cũng chia sẻ thông tin về cơ cấu tổ chức, nhiệm vụ, cũng như những kinh nghiệm trong lĩnh vực kiểm toán của Cơ quan. Theo đó, ông Anand Bohan Bajaj cho biết, CAG là một trong những cơ quan kiểm toán tối cao lớn nhất trên thế giới với nguồn nhân lực dồi dào, có khả năng chuyên môn trong nhiều lĩnh vực kiểm toán khác nhau, nhất là kiểm toán hoạt động, kiểm toán công nghệ thông tin (CNTT), kiểm toán môi trường (KTMT), kiểm toán tuân thủ. Cơ quan cũng có nhiều kinh nghiệm trong việc thực hiện các cuộc kiểm toán của Liên hợp quốc. Đặc biệt, CAG hiện đang giữ nhiều vai trò quan trọng trong khuôn khổ INTOSAI và ASOSAI, như: Thành viên Ban Điều hành INTOSAI và Cơ quan Sáng kiến phát triển INTOSAI, Chủ tịch Ủy ban Chia sẻ kiến thức, thành viên của toàn bộ các Nhóm Công tác trực thuộc Ủy ban Chia sẻ kiến thức, Trưởng Nhóm Công tác về Kiểm toán CNTT, Chủ tịch Tiểu ban Kiểm toán tuân thủ của INTOSAI. CAG cũng giữ vị trí Chủ tịch ASOSAI 04 nhiệm kỳ (1979-1982, 1994-1997, 2012-2015 và 2024-2027); Tổng Thư ký ASOSAI giai đoạn từ năm 2000-2009; thành viên Ban điều hành ASOSAI liên tục từ năm 1979 đến nay và nhiều vị trí khác trên các diễn đàn quốc tế. Trân trọng cảm ơn sự đón tiếp trọng thị mà CAG đã dành cho Đoàn công tác của KTNN Việt Nam, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung bày tỏ vui mừng được gặp Lãnh đạo Cơ quan, với mong muốn chuyến thăm sẽ mở ra những triển vọng mới cho hợp tác giữa hai cơ quan trong thời gian tới.   Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung tại buổi làm việc Lãnh đạo KTNN cũng bày tỏ trân trọng cơ hội được đến thăm đất nước Ấn Độ và vui mừng khi thấy mối quan hệ hữu nghị truyền thống lâu đời giữa Việt Nam và Ấn Độ đang ngày càng khăng khít, bền chặt hơn; quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện giữa hai nước không ngừng được củng cố và phát triển mạnh mẽ, đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả. Đặc biệt, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung đánh giá cao vai trò và uy tín của CAG trong cộng đồng kiểm toán quốc tế, cũng như những đóng góp tích cực của Cơ quan trong khuôn khổ INTOSAI và ASOSAI. Đánh giá về mối quan hệ song phương giữa KTNN Việt Nam và CAG, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung cho biết, trong thời gian qua quan hệ hợp tác giữa hai cơ quan đã có những bước phát triển tích cực, ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất, đặc biệt trong các hoạt động trao đổi đoàn, chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn và tham gia tích cực, hợp tác chặt chẽ, thường xuyên ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn quốc tế. Đặc biệt, KTNN Việt Nam trân trọng sự ủng hộ của CAG trong thời gian qua, nhất là trong thời gian KTNN Việt Nam đăng cai Đại hội ASOSAI 14 năm 2018, đảm đương vai trò Chủ tịch ASOSAI nhiệm kỳ 2018-2021 và trở thành thành viên Ủy ban kiểm toán của ASOSAI nhiệm kỳ 2024-2027. “Với nền tảng hợp tác tốt đẹp hiện có và quyết tâm chung của hai bên, cuộc gặp gỡ ngày hôm nay sẽ là dịp quan trọng để hai bên trao đổi, định hướng và mở ra những cơ hội hợp tác mới, thiết thực và hiệu quả hơn trong thời gian tới. KTNN Việt Nam sẽ tiếp tục hợp tác và ủng hộ CAG trong khuôn khổ song phương lẫn đa phương trong thời gian tới” - Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung nhấn mạnh. Lãnh đạo KTNN cũng đã giới thiệu cho phía bạn về cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quá trình hội nhập và hợp tác quốc tế của KTNN Việt Nam từ khi thành lập đến nay và chia sẻ về tầm nhìn, các ưu tiên chiến lược trong thời gian tới của KTNN Việt Nam. Đồng thời, thông tin về tình hình hoạt động và kết quả kiểm toán nổi bật của KTNN trong thời gian qua; cũng như chia sẻ về mối quan hệ giữa Quốc hội và KTNN. Trao đổi về định hướng hợp tác giữa hai cơ quan trong thời gian tới, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung đề xuất hai bên thúc đẩy hơn nữa các hoạt động hợp tác trên cả lĩnh vực song phương và đa phương. Cụ thể, trong khuôn khổ hợp tác song phương, hai bên tăng cường trao đổi các đoàn làm việc cấp Lãnh đạo KTNN và cấp làm việc nhằm thắt chặt mối quan hệ giữa hai cơ quan. Đồng thời, tập trung trao đổi và chia sẻ kinh nghiệm kiểm toán công về những chủ đề chung mà hai bên quan tâm, đặc biệt là trong lĩnh vực kiểm toán CNTT, KTMT, thông qua các hình thức phù hợp như trao đổi tài liệu, cẩm nang; tổ chức tọa đàm, hội thảo, đào tạo. Lãnh đạo KTNN cũng đề nghị CAG tiếp tục hỗ trợ các suất học bổng của Chính phủ Ấn Độ và xem xét cử các chuyên gia hỗ trợ đào tạo cho kiểm toán viên của KTNN Việt Nam về chủ đề, nội dung KTNN Việt Nam quan tâm trong ngắn hạn tại Trung tâm đào tạo quốc tế về kiểm toán và hệ thống CNTT (iCISA) hoặc tại Việt Nam. Trong đó, các nội dung mà KTNN Việt Nam đang quan tâm, gồm: kiểm toán CNTT, ứng dụng CNTT và chuyển đổi số trong thực hiện kiểm toán, kiểm toán dữ liệu lớn và xây dựng, sử dụng dữ liệu lớn trong hoạt động kiểm toán, KTMT, tổ chức và vận hành học viện đào tạo kiểm toán. Trong khuôn khổ hợp tác đa phương, KTNN Việt Nam mong muốn hai bên tiếp tục ủng hộ lẫn nhau trên các diễn đàn đa phương (INTOSAI, ASOSAI) để gia tăng giá trị và lợi ích của mỗi bên và của các tổ chức nói chung. KTNN Việt Nam cũng mong muốn nhận được sự ủng hộ của CAG, với vai trò là Chủ tịch ASOSAI nhiệm kỳ 2024-2027 đối với nhiệm vụ Thành viên Ủy ban Kiểm toán ASOSAI của KTNN Việt Nam. Đặc biệt, với kỳ vọng tiếp tục có nhiều đóng góp thiết thực hơn nữa cho cộng đồng ASOSAI, KTNN Việt Nam mong muốn nhận được sự ủng hộ của CAG đối với nguyện vọng ứng cử vị trí thành viên Ủy ban Kiểm toán ASOSAI nhiệm kỳ 2027-2030.      Đoàn đại biểu KTNN Việt Nam tại buổi làm việc Đẩy mạnh trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm trong hoạt động kiểm toán Trong khuôn khổ buổi làm việc, hai bên đã tiến hành trao đổi chuyên sâu về các lĩnh vực KTMT, kiểm toán CNTT, dữ liệu lớn và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động kiểm toán. Các nội dung trao đổi không chỉ góp phần chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn mà còn mở ra nhiều định hướng hợp tác thiết thực nhằm nâng cao chất lượng hoạt động kiểm toán công trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển bền vững đang trở thành xu thế toàn cầu. Trong lĩnh vực kiểm toán CNTT, CAG được đánh giá là cơ quan kiểm toán triển khai khá sớm và có tính hệ thống. Theo chia sẻ của phía bạn, hoạt động kiểm toán CNTT của KTNN Ấn Độ bắt đầu từ khoảng năm 2001; đến năm 2015, CAG chính thức thành lập Trung tâm Quản lý và Phân tích dữ liệu (CDMA) nhằm thúc đẩy ứng dụng dữ liệu lớn và AI trong hoạt động kiểm toán. CDMA tập trung vào 4 nhóm chức năng chính gồm: xây dựng năng lực phân tích dữ liệu cho kiểm toán viên; triển khai các dự án thí điểm ứng dụng phân tích dữ liệu trong kiểm toán; xây dựng hướng dẫn, phương pháp về phân tích dữ liệu phục vụ kiểm toán; phát triển kho dữ liệu dùng chung phục vụ hoạt động kiểm toán. Trung tâm chủ yếu thực hiện chức năng hỗ trợ kỹ thuật, không trực tiếp tiến hành kiểm toán. Mỗi năm, CAG hiện thực hiện khoảng 70 - 75 cuộc kiểm toán hệ thống CNTT. Bên cạnh đó, KTNN Ấn Độ cũng có Viện KTMT và phát triển bền vững quốc tế (iCED) chuyên nghiên cứu, đào tạo và hỗ trợ chuyên môn về KTMT. Viện tập trung vào các lĩnh vực như quản lý chất thải, tài nguyên nước, biến đổi khí hậu và phát triển bền vững; đồng thời hỗ trợ xác định các chủ đề, lĩnh vực rủi ro phục vụ xây dựng kế hoạch KTMT trong toàn hệ thống CAG. Trình bày tham luận về chủ đề “Kiểm toán trong môi trường CNTT, dữ liệu lớn”, Cục trưởng Cục CNTT Phạm Huy Thông cho biết, KTNN Việt Nam xác định chuyển đổi số là một trong những trọng tâm chiến lược trong Chiến lược phát triển KTNN đến năm 2030. Trong đó, AI và phân tích dữ liệu lớn được xác định là hai trụ cột công nghệ quan trọng nhằm hiện đại hóa toàn diện quy trình kiểm toán, từ khâu lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm soát chất lượng đến tổng hợp và báo cáo kết quả kiểm toán. Với định hướng đó, việc ứng dụng CNTT và AI trong hoạt động kiểm toán đã bước đầu đạt được những kết quả tích cực. Đơn cử, trong năm 2025, KTNN đã bước đầu triển khai 5 bài toán AI phục vụ trực tiếp hoạt động kiểm toán và 2 ứng dụng AI phục vụ công tác quản lý, điều hành. KTNN cũng đã triển khai kiểm toán CNTT trong nhiều lĩnh vực như quản lý thu ngân sách, tài chính - ngân hàng và các dự án đầu tư CNTT. Kết quả kiểm toán đã phát hiện nhiều bất cập trong quản lý dữ liệu, vận hành hệ thống, phân quyền truy cập, cũng như các sai sót trong tính toán và dấu hiệu trục lợi chính sách. Trên cơ sở những kết quả đã đạt được, Lãnh đạo Cục CNTT cho biết, trong giai đoạn 2026-2030, KTNN Việt Nam định hướng triển khai mục tiêu “Kiểm toán số trên môi trường số”. Theo đó, KTNN sẽ tiếp tục đẩy mạnh số hóa, xây dựng kho dữ liệu lớn về đơn vị được kiểm toán, các cơ sở dữ liệu về hoạt động kiểm toán nhằm phục vụ đắc lực cho hoạt động kiểm toán. Đồng thời, tập trung xây dựng hạ tầng dữ liệu hiện đại, hệ thống định danh và xác thực điện tử, các cơ sở dữ liệu dùng chung và kết nối, chia sẻ dữ liệu với các đơn vị được kiểm toán. Bên cạnh đó, KTNN sẽ phát triển các phần mềm ứng dụng phục vụ phân tích, dự báo, mở rộng ứng dụng AI trong các lĩnh vực có rủi ro cao, đồng thời chú trọng phát triển các mô hình AI có khả năng giải thích nhằm đảm bảo tính minh bạch của kết luận kiểm toán. Trình bày tham luận về KTMT, Kiểm toán trưởng KTNN chuyên ngành II Lê Đình Thăng cho biết, KTMT là một trong những lĩnh vực ưu tiên chiến lược của KTNN Việt Nam. Chiến lược phát triển KTNN đến năm 2030 đã xác định yêu cầu đa dạng hóa nội dung kiểm toán, trong đó tăng cường KTMT gắn với tăng trưởng xanh, phát triển bền vững và cam kết quốc tế về môi trường. Trong giai đoạn 2015-2025, KTNN đã thực hiện khoảng 55 cuộc kiểm toán liên quan môi trường trên các lĩnh vực như khu công nghiệp, khu kinh tế; nhà máy nhiệt điện; quản lý chất thải; tài nguyên nước; y tế, phế liệu nhập khẩu…, trong đó có 25 cuộc kiểm toán chuyên sâu. Lãnh đạo KTNN chuyên ngành II cũng chia sẻ với phía bạn về thực tiễn KTMT của KTNN Việt Nam như: cách tiếp cận kiểm toán, nội dung kiểm toán trọng tâm, những phát hiện và kiến nghị kiểm toán điển hình, đặc biệt là những giá trị gia tăng của KTMT. Về định hướng KTMT của KTNN Việt Nam trong thời gian tới, Kiểm toán trưởng Lê Đình Thăng cho biết, trên cơ sở Chiến lược phát triển KTNN đến năm 2030, KTNN Việt Nam sẽ tiếp tục tăng cường KTMT; chú trọng phát hiện bất cập trong cơ chế, chính sách, pháp luật để kiến nghị hoàn thiện, nâng cao chất lượng kiểm toán đáp ứng yêu cầu quản lý, điều hành của Chính phủ và yêu cầu giám sát của Quốc hội. Trong quá trình đó, KTNN Việt Nam cũng sẽ tăng cường mở rộng hợp tác quốc tế để học hỏi kinh nghiệm, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và phương pháp kiểm toán, đặc biệt với các cơ quan kiểm toán có kinh nghiệm như KTNN Ấn Độ. Về phía CAG, bà Nazli Shayin - Kiểm toán trưởng cấp cao đã giới thiệu kinh nghiệm triển khai KTMT thông qua cuộc kiểm toán quản lý chất thải tại bang Punjab. Qua cuộc kiểm toán này, CAG chia sẻ nhiều phát hiện nổi bật liên quan đến những hạn chế trong hoạch định chính sách, công tác phân loại và xử lý rác thải, quản lý hạ tầng môi trường cũng như cơ chế giám sát dữ liệu. Đồng thời, CAG nhấn mạnh vai trò của kiểm toán trong việc nâng cao hiệu quả quản trị môi trường, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và thúc đẩy phát triển bền vững.                      Đoàn cán bộ CAG tại buổi làm việc Chia sẻ kinh nghiệm trong lĩnh vực kiểm toán CNTT và dữ liệu lớn, ông Ajay Yeshwant - Giám đốc đã chia sẻ mô hình hoạt động của Trung tâm Quản lý và Phân tích dữ liệu, cùng kinh nghiệm ứng dụng AI, phân tích dữ liệu lớn, công nghệ drone và các công cụ phân tích mạng lưới trong hoạt động kiểm toán. Theo đó, AI được ứng dụng để phát hiện tình trạng trùng lặp hồ sơ người thụ hưởng; dữ liệu đấu thầu được phân tích nhằm phát hiện dấu hiệu thông thầu, cấu kết; công nghệ drone được sử dụng để kiểm tra thực địa các công trình được ngân sách hỗ trợ; đồng thời dữ liệu từ nhiều chương trình an sinh xã hội được kết nối, phân tích nhằm đánh giá hiệu quả chính sách công. Lắng nghe những chia sẻ của cán bộ CAG, KTNN Việt Nam đánh giá cao những kinh nghiệm thực tiễn của cơ quan kiểm toán tối cao Ấn Độ, đồng thời trao đổi nhiều nội dung liên quan đến cơ chế kết nối, chia sẻ và bảo mật dữ liệu với các Bộ, ngành; tổ chức trung tâm dữ liệu và quy trình phân tích dữ liệu phục vụ kiểm toán; ứng dụng AI trong kiểm toán; cơ chế phối hợp giữa chuyên gia CNTT và kiểm toán viên; cũng như phương pháp tổ chức KTMT theo hướng hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Kết thúc buổi làm việc, hai bên thống nhất sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác trong thời gian tới, đặc biệt trong các lĩnh vực kiểm toán CNTT, kiểm toán dữ liệu lớn, ứng dụng AI trong kiểm toán, KTMT gắn với phát triển bền vững, cũng như đào tạo, chia sẻ chuyên gia và trao đổi các đoàn kỹ thuật. Bên cạnh đó, KTNN Việt Nam cũng bày tỏ mong muốn trong thời gian tới sẽ tiếp tục nhận được những sự chia sẻ kinh nghiệm của CAG nhằm hiện đại hóa hoạt động kiểm toán và nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ trong kiểm toán công.   Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Hà Thị Mỹ Dung và Phó Tổng Kiểm toán và Kiểm soát Ấn Độ Anand Bohan Bajaj cùng đại biểu hai cơ quan chụp ảnh lưu niệm  Minh Họa - Diệu Thiện