(sav.gov.vn) - Đề án tái cấu trúc các chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia giai đoạn 2026-2035 hướng tới tinh gọn hệ thống chương trình, tập trung nguồn lực phát triển công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và chuyển đổi số quốc gia.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng vừa ký Quyết định số 1951/QĐ-TTg ngày 08/10/2026 phê duyệt Đề án “Tái cấu trúc các chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia giai đoạn 2026-2035”.

Đề án rà soát, tổ chức hệ thống các chương trình khoa học và công nghệ quốc gia còn hiệu lực do Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan Trung ương phê duyệt theo thẩm quyền; đồng thời cập nhật các chương trình mới được phê duyệt trong quá trình triển khai, bảo đảm phạm vi bao quát, tránh trùng lặp về mục tiêu, nội dung, sản phẩm và nguồn lực.

Tập trung nguồn lực phát triển công nghệ lõi, công nghệ chiến lược

Mục tiêu chung của Đề án là tái cấu trúc hệ thống các chương trình thành 6 nhóm theo hướng tinh gọn, đồng bộ, phân định rõ mục tiêu, phạm vi và định hướng kết quả. Các chương trình được tổ chức theo hướng liên thông từ nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng, phát triển công nghệ đến ứng dụng, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo và thương mại hóa sản phẩm.

Đề án đặt trọng tâm vào việc tập trung nguồn lực làm chủ công nghệ lõi, công nghệ chiến lược và phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược; đồng thời cung cấp luận cứ khoa học phục vụ hoạch định chính sách, quản trị quốc gia, phát triển văn hóa, xã hội và con người Việt Nam.

Cùng với đó, việc tái cấu trúc hướng tới nâng cao tiềm lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, bảo đảm liên thông với các mục tiêu chuyển đổi số quốc gia, góp phần nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ công nghệ, bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Phấn đấu hình thành 30 nhóm nghiên cứu mạnh đạt chuẩn khu vực

Trong giai đoạn 2026-2030, Đề án đặt ra nhiều mục tiêu cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, phát triển năng lực nghiên cứu và thúc đẩy thương mại hóa kết quả khoa học, công nghệ.

Theo đó, 100% chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia thuộc phạm vi Đề án được theo dõi tiến độ, đánh giá kết quả và hiệu quả trên Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia. Đề án cũng đặt mục tiêu hình thành 30 nhóm nghiên cứu mạnh đạt chuẩn khu vực, đồng thời liên thông dữ liệu khoa học với Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, các trung tâm đổi mới sáng tạo và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo có liên quan.

Trong phát triển sản phẩm và doanh nghiệp công nghệ, mục tiêu là hình thành tối thiểu 20 sản phẩm trọng điểm quốc gia và sản phẩm công nghệ chiến lược; phát triển tối thiểu 20 doanh nghiệp làm chủ công nghệ, sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó có ít nhất 5 doanh nghiệp có sản phẩm tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Đối với hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, Đề án phấn đấu thành lập tối thiểu 250 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trên cơ sở thử nghiệm, hoàn thiện công nghệ, phát triển sản phẩm và thương mại hóa kết quả nghiên cứu, quyền sở hữu trí tuệ. Đồng thời, hỗ trợ tối thiểu 150 sản phẩm, dịch vụ, giải pháp khởi nghiệp sáng tạo tham gia thử nghiệm, ứng dụng và nhân rộng; hỗ trợ tối thiểu 150 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo hoàn thiện quy trình, phát triển sản phẩm mẫu đưa vào sản xuất.

Đề án cũng đặt mục tiêu thu hút vốn đầu tư cho khởi nghiệp sáng tạo đạt tối thiểu bằng 100% tổng kinh phí ngân sách nhà nước đã cấp thực hiện Chương trình quốc gia về khởi nghiệp sáng tạo.

Hệ thống chương trình được tổ chức thành 6 nhóm

Theo Quyết định số 1951/QĐ-TTg, hệ thống các chương trình thuộc phạm vi Đề án giai đoạn 2026-2035 được tổ chức thành 6 nhóm, gồm: nhóm chương trình phát triển tiềm lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia; nhóm chương trình nghiên cứu cơ bản; nhóm chương trình trọng điểm quốc gia; nhóm chương trình đổi mới sáng tạo quốc gia; nhóm chương trình quốc gia đặc biệt; nhóm chương trình chuyển đổi số quốc gia.

Trong đó, nhóm chương trình phát triển tiềm lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhóm nghiên cứu mạnh, tổ chức nghiên cứu, trung tâm nghiên cứu xuất sắc và hạ tầng nghiên cứu dùng chung.

Nhóm chương trình nghiên cứu cơ bản hướng tới tạo ra tri thức mới, phát triển nền tảng khoa học quốc gia, cung cấp luận cứ khoa học cho hoạch định đường lối, chính sách và tạo nền tảng cho phát triển công nghệ lõi, công nghệ chiến lược.

Nhóm chương trình trọng điểm quốc gia tập trung giải quyết các bài toán khoa học, công nghệ lớn, liên ngành, liên lĩnh vực, có tác động quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, quản trị quốc gia, văn hóa, xã hội, con người và bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Nhóm chương trình đổi mới sáng tạo quốc gia hỗ trợ cá nhân, tổ chức và doanh nghiệp ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ; phát triển thị trường khoa học và công nghệ, tài sản trí tuệ, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo; thúc đẩy hoàn thiện, kiểm chứng, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Đối với nhóm chương trình quốc gia đặc biệt, trọng tâm là huy động nguồn lực triển khai các chương trình quy mô lớn, có ý nghĩa đặc biệt đối với phát triển công nghệ chiến lược, nghiên cứu chiến lược, các dự án trọng điểm, quan trọng quốc gia, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm, dịch vụ, hàng hóa trong nước, cũng như bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Nhóm chương trình chuyển đổi số quốc gia hướng tới triển khai đồng bộ các mục tiêu, định hướng của Chiến lược quốc gia về chuyển đổi số và Chương trình Chuyển đổi số quốc gia; tăng cường liên thông trên phạm vi toàn quốc, góp phần phát triển Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số và nâng cao năng lực quản trị quốc gia trên môi trường số.

Việc tổ chức hệ thống chương trình thành 6 nhóm nhằm định hướng ưu tiên, tập trung nguồn lực, tăng cường liên thông, theo dõi, đánh giá và điều phối ở quy mô quốc gia. Cách thức phân nhóm này không làm phát sinh loại hình chương trình mới, cấp quản lý trung gian, hồ sơ hoặc thủ tục hành chính mới; đồng thời không làm thay đổi thẩm quyền xây dựng, thẩm định, phê duyệt, quản lý và tổ chức thực hiện chương trình theo quy định của pháp luật.

Các chương trình thuộc phạm vi Đề án tiếp tục được xây dựng, thẩm định, phê duyệt, quản lý và tổ chức thực hiện theo pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.